Τα 12 μέτρα του φθινοπώρου

▅ Πού και πώς ετοιμάζεται να επέμβει ο κ. Παπαθανασίου με στόχο την αντιμετώπιση του δημοσιονομικού προβλήματος
Τεκμήρια, διασταυρώσεις τιμολογίων, παγώματα μισθών, ειδικό μισθολόγιο για νεοπροσλαμβανομένους, μέτρα για τα φάρμακα, τα Ταμεία, την εισφοροδιαφυγή, τους δήμους, την αγορά εργασίας, τον ανταγωνισμό και τις επενδύσεις
ΕΠΕΙΤΑ από συνεχείς αναβολές και διαβουλεύσεις μηνών η κυβέρνηση αποδέχθηκε τελικώς την έκταση και την ένταση του δημοσιονομικού
προβλήματος, επείσθη για τους κινδύνους που απειλούν συνολικά την οικονομία της χώρας και δεσμεύθηκε στις Βρυξέλλες να αναλάβει δράση. «Ο κύβος ερρίφθη» λένε χαρακτηριστικά στο υπουργείο Οικονομίας, τα εισπρακτικά μέτρα
της περασμένης Πέμπτης ήταν η αρχή για τον, κατά το δυνατόν, έλεγχο του εφετινού υπερβολικού ελλείμματος και τον Σεπτέμβριο θα ακολουθήσει το δεύτερο και ουσιαστικότερο κύμα των διαρθρωτικών μέτρων μακράς πνοής.

O κ. Ι. Παπαθανασίου δεν τρέφει πλέον αυταπάτες. Αναγνωρίζει την κατάρρευση των δημοσίων οικονομικών το προηγούμενο διάστημα, δικαιολογείται βέβαια ότι είναι αποτέλεσμα της κρίσης, αλλά αποδέχεται το πρόβλημα και τονίζει πως «επιτέλους πρέπει να λάβουμε ουσιαστικά και μόνιμου χαρακτήρα μέτρα ώστε να πάψουμε τα τρέχουμε πίσω από τα ελλείμματα και τα χρέη».

Οπως χαρακτηριστικά εξηγεί στους συνομιλητές του, τον Σεπτέμβριο, με την ευκαιρία της κατάρτισης του νέου τριετούς Προγράμματος Σταθερότητας, θα ανοίξουν όλα τα μεγάλα διαρθρωτικά θέματα και προβλήματα που εμποδίζουν την εξυγίανση των δημοσίων οικονομικών. Προφανώς θα συζητηθούν και θα συμφωνηθούν με τις Βρυξέλλες.

Ουσιαστικά η κυβέρνηση θέλει να καταλήξει σε ένα τριετές σχέδιο δημοσιονομικής εξυγίανσης που θα καλύπτει όλες τις πηγές παραγωγής ελλειμμάτων από τα έσοδα, τις κρατικές δαπάνες και τους μισθούς ως τις πληγές των Ταμείων, της Υγείας και των δήμων. Στόχος, σύμφωνα πάντοτε με τον κ. Παπαθανασίου, είναι η διαμόρφωση «σε διάστημα τριών ετών βάσεων μόνιμης αντιμετώπισης του οξύτατου δημοσιονομικού προβλήματος της χώρας». Ηδη πάντως οι επιτελείς του υπουργείου Οικονομίας έχουν προσδιορίσει τις προβληματικές περιοχές και έχουν επιλέξει σε γενικές γραμμές τις μορφές επέμβασης, όπως και τα ενδεδειγμένα, κατά περίπτωση, μέτρα οικονομικής πολιτικής.

Βάσει λοιπόν των παραπάνω παραδοχών προετοιμάζεται ευρύ φάσμα διαρθρωτικών μέτρων και συγκεκριμένα:

1 Η αξιοποίηση του μηχανισμού των τεκμηρίων δαπανών διαβίωσης, ιδιαιτέρως για τους κατέχοντες πολυτελή ΙΧ και σκάφη αναψυχής, η κατοχή και η χρήση των οποίων βεβαιώνει, κατά την Εφορία, υψηλά ετήσια εισοδήματα. Δεν αποκλείεται μάλιστα να διευρυνθεί ο κατάλογος των τεκμηρίων καθώς κοινή είναι η πεποίθηση ότι και άλλα περιουσιακά στοιχεία, όπως π.χ. μεγάλα ακίνητα, αποκαλύπτουν κρυμμένα ή παραοικονομικά εισοδήματα.

2 Η ηλεκτρονική διασύνδεση των εφοριών με τις επιχειρήσεις ώστε να ελέγχεται on line η έκδοση των τιμολογίων και να εξασφαλίζεται η διασταύρωση των στοιχείων. Με προφανή σκοπό να περιορισθούν οι δυνατότητες έκδοσης πλαστών και εικονικών τιμολογίων. Στο υπουργείο Οικονομικών θεωρούν ότι η ηλεκτρονική διασύνδεση θα περιορίσει το φαινόμενο της φοροαποφυγής και θα εξασφαλίσει την ομαλή απόδοση του ΦΠΑ και επιπλέον θα καταστήσει ευχερέστερο τον έλεγχο του συμψηφισμού και των διεκδικούμενων επιστροφών του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας. Πληροφορίες αναφέρουν ότι ο υπουργός Οικονομίας αντιμετωπίζει θετικά επίσης την πρόταση του πρώην υπουργού και νυν βουλευτή του ΠαΣοΚ κ. Αλέκου Παπαδόπουλου για την υποχρεωτική διαμεσολάβηση των τραπεζών σε όλες τις εμπορικές πράξεις και συναλλαγές, με ταυτόχρονη ηλεκτρονική ενημέρωση των εφοριών. Σε κάθε περίπτωση, πάντως, ο κ. Παπαθανασίου θεωρεί τις διασταυρώσεις κρίσιμο φορολογικό εργαλείο τεράστιων δυνατοτήτων και θα εξαντλήσει, όπως λέει, όλες τις ευκαιρίες που προσφέρει η νέα τεχνολογία.

3 Ολες οι πληρωμές αμοιβών στο Δημόσιο θα γίνονται από έναν και μόνο φορέα, από την αυτή Αρχή, η οποία θα φέρει και την ευθύνη παρακολούθησης και ελέγχου. Το υπουργείο Οικονομικών θέλει να γνωρίζει ποιος παίρνει τι και από πού, ώστε να τηρείται το ανώτατο όριο αμοιβών από το κράτος και να μη γίνεται κατάχρηση της συμμετοχής δημοσίων υπαλλήλων σε επιτροπές, διοικητικά συμβούλια ή υπεραμοιβών από υπερωρίες και εκτός έδρας.

4 Στο πλαίσιο περιορισμού των μισθολογικών δαπανών αντιμετωπίζεται το ενδεχόμενο παγώματος των μισθών στο Δημόσιο και το 2010. Και ταυτοχρόνως προαναγγέλλεται η κατάρτιση νέου μισθολογίου για τους νεοπροσλαμβανόμενους δημοσίους υπαλλήλους, χωρίς πολλά επιδόματα και ειδικές αμοιβές, ώστε σε βάθος χρόνου να υπάρξει εξορθολογισμός. Ουσιαστικά πρόκειται να μεταφερθεί στο Δημόσιο το καθεστώς που προβλέφθηκε για τους νεοπροσλαμβανόμενους στις δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμούς.

5 Η επέμβαση στον ευρύ κύκλο των δαπανών της υγείας προαναγγέλλεται κανονικά. Ο κ. Παπαθανασίου αναγνωρίζει τις δαπάνες υγείας ως τις ταχύτερα αυξανόμενες στη ζώνη του κράτους και ως βασική πηγή παραγωγής δημοσιονομικών ελλειμμάτων. Για τούτο προετοιμάζει δυναμική επέμβαση με στόχο τον έλεγχο των επιμέρους δαπανών των νοσοκομείων σε φάρμακα, αναλώσιμα υλικά και γενικώς στις προμήθειες. Πιστεύει ότι και στον τομέα αυτόν κρίσιμο ρόλο μπορούν να παίξουν οι εφαρμογές των νέων τεχνολογιών. Η ηλεκτρονική παρακολούθηση της πορείας των φαρμάκων, τόσο της συνταγογράφησης όσο και της διάθεσής τους, μπορεί να δώσει τις απαντήσεις για τη μάστιγα της κατευθυνόμενης συνταγογράφησης. Θα επιμείνει επίσης στη διενέργεια διαγωνισμών για τις προμήθειες νοσοκομείων, μετά και την πρόσφατη παραπομπή της χώρας μας στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, ακριβώς επειδή τα τελευταία πέντε χρόνια δεν διεξάγονται διαγωνισμοί και νοθεύεται ο ανταγωνισμός. Παραλλήλως θεωρείται επιβεβλημένη η υιοθέτηση, επιτέλους, διπλογραφικού λογιστικού συστήματος από τα νοσοκομεία.

6 Τα ασφαλιστικά ταμεία, πέραν των ρυθμίσεων που θα προωθηθούν για τις γυναίκες, τα βαρέα και ανθυγιεινά και άλλα, θα αντιμετωπισθούν το καθένα χωριστά ώστε να ελεγχθεί πλήθος ανισορροπιών Αναφέρεται χαρακτηριστικά η περίπτωση του Ταμείου των επαγγελματιών, το πρώην ΤΕΒΕ, όπου παρατηρείται αναντιστοιχία εισφορών και απολαβών. Συγκεκριμένα διεκδικούνται εισφορές για 12 μήνες και προσφέρονται συντάξεις για 14 μήνες. Γεγονός που θεωρείται απολύτως ανορθολογικό.

7 Ο διαχωρισμός επίσης των υπηρεσιών ασφάλισης και υγείας θεωρείται πρώτος στόχος και μέθοδος ελέγχου των δαπανών. Ουσιαστικά προαναγγέλλεται το σπάσιμο του ΙΚΑ σε δύο Ταμεία. Ενα που θα είναι επιφορτισμένο με τις συντάξεις και ένα δεύτερο που θα χειρίζεται αποκλειστικά τις υπηρεσίες υγείας. Ο διαχωρισμός εκτιμάται ότι θα δώσει άλλες δυνατότητες ελέγχου και παρακολούθησης.

8 Η αντιμετώπιση του φαινομένου της εισφοροδιαφυγής θα συνδυασθεί με τη διεκδίκηση των χρεών, φορολογικών και άλλων προς το Δημόσιο. Συγκεκριμένα αντιμετωπίζεται το ενδεχόμενο να επιλεγούν συνδυασμένα μέτρα ή κοινές υποχρεώσεις φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας, χωρίς την ικανοποίηση των οποίων δεν θα μπορούν να γίνουν συγκεκριμένες πράξεις και συναλλαγές.

9 Τα οικονομικά των δήμων αποτελούν επίσης μια νέα εστία υπερδαπανών και δημιουργίας νέων χρεών, με αποτέλεσμα το οικονομικό επιτελείο να αναζητεί τρόπους και μηχανισμούς ελέγχου. Εκτιμάται ότι θα μεταφερθούν στους δήμους ευθύνες και υποχρεώσεις ικανές να διαμορφώσουν πεδία ελέγχου και παρακολούθησης των οικονομικών.

10 Η αγορά εργασίας αποτελεί επίσης ζώνη διαρθρωτικών επεμβάσεων για την κυβέρνηση. Γίνεται λόγος για πολιτικές και μέτρα τα οποία θα κατατείνουν στη διευκόλυνση της εισόδου των νέων στην αγορά εργασίας, κυρίως με την κάλυψη των ασφαλιστικών εισφορών από το κράτος και την παροχή και άλλων κινήτρων. Ακόμη για πληττόμενες από την ανεργία περιοχές συζητείται το ενδεχόμενο εφαρμογής πιο ευέλικτων συμβάσεων εργασίας και αμοιβών κατώτερων από τις προβλεπόμενες στην Εθνική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας.

11 Θα επαυξηθεί ακόμη ο κύκλος των κλειστών επαγγελμάτων που θα ελευθερωθούν, ενώ θα υπάρξουν και νέα μέτρα ενίσχυσης του ανταγωνισμού και θα εξετασθούν οι δυνατότητες άρσης των αγκυλώσεων που δεσμεύουν τις αγορές και συνδέονται, είτε με τα ωράρια είτε με τις ημέρες εργασίας.

12 Τέλος αξιολογούνται στον ευρύ κύκλο των περιοριστικών μέτρων και αναζητούνται αναπτυξιακά αντισταθμίσματα, ικανά να διατηρήσουν ζωντανή την οικονομική δραστηριότητα. Τα περισσότερα συνδέονται με την ταχύτερη απορρόφηση κοινοτικών πόρων από το Δ Δ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης και με την πιο εντατική χρηματοδότηση δημοσίων έργων και ιδιωτικών επενδύσεων.

Για τα παραπάνω θα υπάρξει εξαντλητική επεξεργασία κατά τους επόμενους δύο θερινούς μήνες, ώστε στις αρχές του Σεπτεμβρίου να είναι δυνατή η παρουσίαση μιας συνεκτικής και ολοκληρωμένης πρότασης οικονομικής πολιτικής.

Οπως διακηρύσσει ο κ. Παπαθανασίου σκοπός είναι τον Σεπτέμβριο να παρουσιασθεί, τόσο στις Βρυξέλλες όσο και στον ελληνικό λαό, ένα αξιόπιστο σχέδιο εξόδου από την κρίση και ικανό, στην περίπτωση πρόωρης προσφυγής στις κάλπες το προσεχές φθινόπωρο, να προσφέρει το δίλημμα των εκλογών...